Lekker pûh, Joran van der Sloot!
Toegegeven: ook ik luisterde met wellust naar de beschrijving van het regime in de Miguel Castro Castro-gevangenis in Lima. De overbevolking, de onderlinge mishandelingen en zelfs de moorden zijn waarschijnlijk geen gevolg van slecht management of gebrek aan geld, maar onderdeel van de straf die de gevangenen moeten ondergaan. Net goed voor Joran, toch? Nee. Onder onze ogen wordt van Van der Sloot een beest gemaakt. Dat is hij niet. Hij is een mens, oké, een slecht mens. Hij hoort onder menselijke omstandigheden te worden gedetineerd. Lach niet, als je die wagen ziet staan.
Een enkele keer krijgt de redactie een aanbod om een nachtje in een gevangeniscel door te brengen. De laatste keer was toen het Detentiecentrum Alphen aan den Rijn werd geopend. Collega’s die dat doen, gaat het niet in de koude kleren zitten, zelfs al is de opsluiting vrijwillig. Ikzelf steek bij zulke klusjes nooit mijn vinger op. Alleen al de gedachte aan celstraf doet mij huiveren. Gevangenisstraf is van zichzelf al iets afschuwelijks en hoeft niet, met mishandeling door medegedetineerden of vernedering door cipiers, te worden verzwaard.
De PVV vindt dat in gevangenissen een ’sober regime’ moet heersen. Wat is ’sober’? Is de Miguel Castro Castro-gevangenis sober genoeg? Als reden voert de PVV op dat het een schande is dat gevangenen er beter bij zitten dan ouderen in verzorgings- en verpleeghuizen. De redenering laat zich zó makkelijk ontkrachten, dat het wellicht te weinig is gedaan. In de jaren ‘70 ben ik op verjaardagsfeestjes al met tegenspreken gestopt. Nou, nog één keer dan.
1. De mensen die die vergelijking trekken, hebben gewoonlijk geen celstraf ondergaan. Zij kennen de omstandigheden in de gevangenis niet uit eerste hand. Zij kunnen dus ook niet op basis van eigen ervaring een vergelijking maken tussen het regime in gevangenissen én in verzorgingshuizen. Is wat zij zeggen, dan wel waar?
2. Áls het waar is, kunnen we dan niet beter het verschil vergroten door de omstandigheden in verzorgingshuizen te verbeteren? Dat is ook fijn voor de bewoners. De PVV redeneert andersom: gedetineerden moeten het net zo slecht, of slechter hebben als hulpbehoevende bejaarden. Maar dat is zo’n negatieve spiraal! Moet het aantal cipiers afnemen als het personeelstekort in de verzorgingshuizen groeit? Moet de verveling van gedetineerden gelijke tred houden met die van verpleeghuisbewoners? Als verwaarloosde bedlegerigen doorligwonden krijgen, hoe moeten wij onze langgestraften dan verwaarlozen? Waar houdt het op? Als onze verpleeghuizen er net zo aan toe zijn als de Miguel Castro Castro-gevangenis?
Zo kun je redeneren, maar de moed zinkt je al snel in de schoenen, want helpen doet het niet. Integendeel. Deze borrelpraatjes hebben het, tot mijn immense verbazing, tot het verkiezingsprogramma van de PVV geschopt. Argumenten doen er niet toe. Het gaat om het gevoel. Lekker pûh, Joran van der Sloot!




